Menu

'Een schoon winkelgebied; hoe moeilijk is het?' door Dorien Bosselaar

Een schoon winkelgebied, het lijkt zo logisch. Maar schoon is niet vanzelfsprekend, helaas. Kijk eens goed om je heen en opeens valt op dat er best veel peuken op de grond liggen. Dat er blikjes in de goot liggen en er graffiti op de muren staat. En dat er nauwelijks een ondernemer is die verder kijkt dat zijn eigen voordeur.

 

Leisure

Zo’n 20 jaar geleden startte ik als groentje bij vastgoed consultancy bureau Kolpron. Ik ging daar adviseren over winkelgebieden. Het was in de hoogtijdagen van het DPO onderzoek: je weet wel – of misschien niet – van die berekeningen over hoeveel vierkante meter winkelruimte er nog bij gebouwd mocht worden en bijbehorende redenen waarom het toch meer kon zijn dan uit de berekening bleek. Ook de term leisure gonsde in de rondte. Dat was het toverwoord. Voegde ‘leisure’ toe aan je winkelcentrum en je zat gebakken.


We gingen op excursie – geen land was te ver – om te ervaren wat leisure was. Ik bekeek de ene Mall na de andere, niet zelden tijdens vakanties in het buitenland. Erg leuk, maar in Nederland, waar we nu eenmaal geen Mall-cultuur hebben, kwamen we niet veel verder dan een levensgroot schaakspel of van die leuke springfonteintjes waar je kind tijdens het winkelen zeiknat in werd.

 

Beleving

Enkele jaren later verruilde ik de rol van adviseur voor die van ontwikkelaar en de term ‘leisure’ werd vervangen door ‘beleving’. De plekken en de gebouwen moesten veel beleving hebben, anders kwamen de mensen niet. Beleving zat in de gebouwen, in materiaalgebruik, in functies – liefst 24/7, altijd en overal – maar gek genoeg had nooit iemand het over overvolle afvalbakken. Over onkruid en losliggende tegels. Over peuken bij de schuifdeur van de passage.


Ja, alles draait om beleving, dat geloof ik nog steeds. Maar hoe wordt die beleving dan bepaald? Is dat wel die genoemde fontein? Of wil de gemiddelde consument gewoon een schone pui, zodat hij etalages kan kijken? Goed zichtbare afvalbakken om zijn blikje weg te kunnen gooien? Schone muren, omdat de gemiddelde graffiti nu eenmaal geen kunstwerk is?


Verkiezing schoonste winkelgebied

Sinds een jaar of 5 voert NederlandSchoon – mijn huidige werkgever en stichting tegen zwerfafval – elk jaar een groot onderzoek uit in zo’n 600 winkelgebieden. In elk winkelgebied worden vragen gesteld aan consumenten over schoon, maar ook over aanverwante onderwerpen zoals veiligheid, verblijfsduur en uitgavepatroon. Hieruit blijken tenminste twee zaken. Ten eerste hangen schoon, gevoel van veiligheid en beleving sterk met elkaar samen. Is het ergens niet schoon, dan zal het als minder veilig worden ervaren. In de praktijk zien we dit onder andere terug in het Amsterdamse nachtleven: de schoonmakers van diverse fastfoodrestaurants mogen na 10 uur ’s avonds niet meer naar buiten om veiligheidsredenen. Stel je voor dat je een stel bezopen lui tegen het lijf loopt als je net een afvalbak staat te legen. Tegen de gemiddelde vuilnisman wordt ook niet bepaald opgekeken, dus het laat zich raden wat er kan gebeuren. Na 22.00 uur wordt het snel vuiler en hoe vuiler het wordt, des te sneller wordt het nóg vuiler. En daarmee groeit het gevoel van onveiligheid.


Het tweede gegeven is dat het wel degelijk loont om als ondernemer te streven naar een schone winkelomgeving. Want is het schoon, dan is het prettiger verblijven. En als je langer blijft, dan is de kans groter dat je meer geld uitgeeft. Een belangrijk argument richting ondernemers, die zich – terecht, daarvoor ben je ondernemer – afvraagt ‘What’s in it for me?’ Nou, meer omzet dus.


Ja, zul je zeggen, lekker dan, die ondernemer een beetje lastig vallen met het schoonhouden van zijn stoep! Die heeft echt wel wat anders te doen! Bovendien is dat toch het pakkie an van de gemeente?! Dat is misschien allemaal wel waar, maar laat duidelijk zijn dat in de winkelgebieden waar ondernemers hun betrokkenheid uitstralen als het gaat om een schoon winkelgebied, consumenten deze betrokkenheid bemerken en positief waarderen. Nog even los van het feit dat elke ondernemer wettelijk verplicht is om de 25 meter rond zijn voordeur schoon te houden. Maar dat weet bijna niemand.

 

Schoon = beleving

Terug naar de beleving. Want als je me tegenwoordig vraagt ‘Wat is beleving?’, dan betekent dit voor mij dat het schoon is op de plek waar ik winkel en verblijf. En dat het heel is en veilig. Deze 3 waarden vormen de basis voor een goed functionerend winkelgebied. Natuurlijk, er moet ook nog leuke winkels zitten, goede horeca en nog een flink aantal randvoorwaarden moeten kloppen. Maar een onverzorgd centrum straalt af op het imago van het winkelgebied, op de ondernemers, op de eigenaren en op de gemeente. Schoon is beleving. En voor een positieve beleving moet het schoon zijn. Daar kan geen marketingbudget tegenop!

 

DorienBosselaar  Dorien Bosselaar
  Programmamanager
  Stichting Nederland Schoon

 

 

 

 

 

 

 

 



Reageren